Fuel Cell Boat

  
 

Veel gestelde vragen

1 Wanneer vaart de waterstofboot ?
In september 2009 is de waterstofboot te water gegaan. Aansluitend is de afbouw (interieur, meubilair e.d.) begonnen en de testperiode waarvan niet duidelijk is hoe lang deze exact zal duren, omdat de wet- en regelgeving hieromtrent ook nieuw is. 
Naar verwachting zal de waterstofboot kunnen vanaf december 2009 in Asmterdam varen.
De ingebruikname van het waterstoftankstation is gepland voor de tweede helft van 2010. 
2 Is de waterstofboot veilig ?
Gastechnische veiligheid
Zowel de boot als ook het tankstation zullen volstrekt veilig zijn. Beide worden zeer zorgvuldig gebouwd overeenkomstig de meest recente wet- en regelgeving en uitgebreid worden getest. Er is wereldwijd uitgebreide ervaring met de produktie, de opslag en het gebruik van waterstof. De risico's zijn niet anders dan de risico's die bestaan bij andere gassen en bij andere fossiele brandstoffen zoals aardgas of diesel. Deze risico's zijn goed bekend en goed te beheersen.
Nautische veiligheid
De waterstofboot kan meerdere functies hebben: enerzijds als een heel modern uitgevoerde rondvaartboot voor het toeristisch programma in de Amsterdamse grachten. Anderzijds kan de waterstofboot ingezet worden voor personeelsvervoer tussen bijvoorbeeld bedrijven in Amsterdam-Noord en bijvorobeeld de zijde van het stadscentrum, aan de achterzijde van het Centraal Station van Amsterdam. Ook kan gevaren worden naar de Zaanstreek en naar bijzonder elocatei sin Aamsterdam en omgeving. 
3 Hoe duur is de waterstofboot ?
Omdat deze boot het eerste schip van dit formaat ter wereld is dat voor varen op waterstof is ontwoorpen en gebouwd, zijn de aankoopkosten hoger dan van vergelijkbare dieselboten. Echter, de exploitatiekosten van de boot zullen vergelijkbaar zijn met die van boten die op diesel varen. Volgende boten zullen naar verwachting in aanschaf iets duurder blijven (20-40%) maar op termijn in de exploitatie goedkoper kunnen worden dan dieselboten. Omdat een schip als deze boot geen bewegende motoronderdelen heeft en brandstofcellen ook onderhoudsarm zijn liggen de beheerskosten laag.
4 Wat is het voordeel van een waterstofboot ?
Het volstrekt milieuvriendelijke karakter: nul emissie van schadelijke stoffen. Zie ook de uitleg hieronder bij punt 5.
5 Hoe werkt die waterstof nu precies in die boot?
De waterstofboot heeft geen 'explosiemotor', zoals een diesel- of benzinemotor. De aandrijving van de schroeven is elektrisch. De elektriciteit daarvoor wordt geleverd door twee zogenoemde brandstofcellen. De 'brandstof' voor het type brandstofcel dat voor deze boot gekozen werd is waterstof. Deze waterstof wordt uit gewoon water vrijgemaakt in een elektrolyse-proces. In de brandstofcel wordt de zuivere waterstof zeer beheerst in contact gebracht met de zuurstof uit de lucht. Deze twee stoffen reagern met elkaar en vromen dan water (H2O); bij het ontstaan van die verbinding komt elektriciteit vrij.
6 Hoe werkt de aandrijving dan als u geen diesel of benzinemotor heeft?
De waterstofboot heeft twee, elektrisch aangedreven schroeven. Eén zit aan de achterkant (de hekschroef) en de ander zit aan de voorzijde (de boegschroef) 
Allebei de schroeven zijn van een innovatief type. 
De hekschroef is van een type dat ook in de Amsterdamse grachten al bij twee elektrische rondvaartboten voorkomt. 
Deze hekschroef is een zogenoemde 'asloze' schroef. Er is dus geen in de boot geplaatste elektromotor die het vermogen via een schroefas aan de schroef overbrengt. Bij dit type vormt de schroef en de elektromotor één geheel. 
Een klassieke elektromotor bestaat in hoofdzaak uit twee onderdelen: de stator aan de buitenzijde met de wikkelingen: het vaste deel. Daarbinnen draait de rotor, waaraan meestal een aandrijfas is verbonden. In ons geval heeft deze rotor geen schroefas, maar heeft zelf de vorm van een schroef. De hele elektromotor is dus tegelijk aandrijfmotor en schroef en hangt aan de onderzijde van het schip onder water. 
Door deze constructie is het hele schroefhuis horizontaal draaibaar. Zo wordt ook de vaarrichting direct bepaald. Op deze manier is ook geen roer nodig. 
Bovenop de bevestiging van de schroefmotor zitten twee elektromotoren die de richting van het schroefhuis bepalen. Zoals bij veel elektrische motoren is ook bij de thruster de draairichting omkeerbaar. Daardoor heeft de Fuel Cell Boat een bijzonder grote wendbaarheid. In de smalle Amsterdamse grachten, waar nogal eens een haakse bocht genomen moet worden, is deze combinatie van aandrijving en directe besturing een enorm voordeel. 
Een klassieke rondvaartboot moet voor dergelijke krappe bochten, vaak nèt na een brug en dikwijls met héél beperkt uitzicht, nogal eens enkele slagen heen en weer maken. Omdat een schroefaandrijving met besturing via een roer pas echt effect heeft bij enige snelheid, moet een klassieke schroef ook fors wat omwentelingen maken. In het stadscentrum geeft dat bij dieselmotoren onvermijdelijk ook veel uitlaatgassen en lawaai. Met een elektrische, draaibare schroef zijn die problemen in één keer opgelost.
Zie ook de foto's van de hekschroef.

De Fuel Cell Boat heeft ook een elektrische boegaandrijving. In ons geval is dat niet een radiale boegschroef, die in een buis van bak- naar stuurboord gaat en door een stuwstraal alléén een zijdelingse scheepsbeweging mogelijk maakt. 
De boegaandrijving van de Fuel Cell Boat is van het type Epsilon (15 pk), dat is ontworpen, gebouwd en geleverd door de firma Kalkman in Krimpen aan den IJssel. 
Deze boegaandrijving levert zijn stuwvermogen in alle richtingen, door de 360º draaibare wateruitlaat. Voor deze boegaandrijving wordt aan de voorzijde water ingenomen en daarna met kracht rond de kiel weggestuwd, in elke gewenste richting. De grote kracht van deze boegaandrijving, alsmede de bouwwijze, maakt het niet alleen goed mogelijk deze schroef in ondiep water te gebruiken, maar levert zoveel stuwvermogen dat de hele Fuel Cell Boat hierop in het geval de hoofdaandrijving uit zou vallen, ook op groot water naar de wal kan komen (met ca. 7 km/uur). 
Dit type boegaandrijving werkt bovendien ook als de boot op volle kracht vaart. De waterinlaatpoorten zitten aan bak- en stuurboordzijde. 
De boegaandrijving zelf is een mangaanbronzen driebladige schroef die onzichtbaar is ingebouwd. 
De hele boegaandrijvingsunit zit gemonteerd onder de stoel van de schipper en is eventueel eenvoudig verticaal te demonteren. 
Van dit type boegaandrijving is dit niet de eerste geplaatste, maar wel het krachtigste exemplaar.
Zie ook de foto's van de boegaandrijving.

  
Last update 2 December 2009